Bir Yat Bilimcisi

Bu yıl Vancouver’da 44’üncüsü düzenlenen OMAE 2025’in (International Conference on Ocean, Offshore & Arctic Engineering) bir oturumu Prof. Dr. Sander Çalışal onurunaydi.

stanbul’un Boğaziçi semtlerinden Anadoluhisar’da doğup büyüyen Sander Çalışal, Galatasaray Lisesi ve Robert College Makine Mühendisliği Bölümü’nü bitirdikten sonra gemi makineleri ve hidrodinamik konusunda uzmanlaşarak dünyaca ünlü bir araştırmacı ve eğitmen oldu. Yaşamını Kanada’da sürdüren ve emeritus profesör olduğu University of British Columbia’da kurduğu laboratuvarda America’s Cup teknelerini test eden Çalışal, birçok akademik yayının yanında yat endüstrisini şekillendiren bilim adamları arasında yer alıyor.

Çalışal UBC’nin deniz mimarisi laboratuvarında küçük bir araştırmacı grubuyla birlikte başka teknelerin de güvenliğini test ediyor. Özellikle Vancouver Adası’nı ana karaya bağlamada hayati rol oynayan feribotlar üzerine yaptığı sayısal ve deneysel çalışmalar, RO/RO gemilerinin geniş güvertelerindeki su birikiminin daha iyi anlaşılmasını sağlamaya ve daha güvenli duruma getirilmesini sağlıyor.

Yerel bir gemi mimarisi tasarım ofisiyle işbirliği içinde yaptığı diğer bir çalışma ise doğrusal olmayan ince gövde kodunun standart gemilere uygulanma planı. Bu çalışma girdap oluşturan ince gövde uygulamasını da içeriyor. Bu prosedürün zaman alanı hesaplamalarda üç boyutlu kodlardan daha verimli olması öngörülüyor. Sander Çalışal’ın tekne tasarımı çalışmalarındaki temel amacı da tasarım döngüsüne mürettebat ve yolcu güvenliğini dahil etmek. Çalışma öncelikle balıkçı teknesi tasarımlanını ele alıyor.

Çalışal’ın deneysel çalışmaları arasında gemilerin yer değiştirirken yarattığı direnci azaltmak için su hatlarının panabolizasyonu adı verilen yeni bir prosedür de bulunuyor. Kendinden tahrikli bir gemi modelinin çekme tankındaki altı derecelik hareketini ölçmek için optik bir sistem geliştirmekte ve geminin alabora olmayı da içeren büyük hareket etütleri için model hazırlığını basitleştirmeyi amaçlamakta. Projelerinin sonu gelmiyor. İnsan gücüyle çalışan denizaltıya UBC girişi uyarlamak da bunlardan biri.